In lockdown? Ideaal om je foto’s (eindelijk) te sorteren

 

Het lijkt of de hele planeet stilvalt en hoogstwaarschijnlijk zit ook jij noodgedwongen thuis. Niet prettig, maar de maatregel kan op veel begrip rekenen. En er is altijd wel een lichtpunt in de duisternis. Zou dit bijvoorbeeld geen goed moment zijn om je fotobibliotheek eens flink op te ruimen? Want hoeveel keer heb je die klus al uitgesteld?

 

 

De digitale fotografie heeft ons zoveel moois gebracht, dat we de nadelen uit het oog verliezen. Zoals die honderden of duizenden opnamen die zich blijven opstapelen. Zeker als je niet op een fotootje meer of minder kijkt, ben je nu de trotse bezitter van meerdere tjokvolle harde schijven. Klasseren, ordenen, organiseren, wissen, … dat is voor later, als er tijd is. Wel, dat ogenblik is nu aangebroken. Je mooiste foto’s herontdekken, soms printen of in een prachtig fotoboek vereeuwigen … heerlijk! En meteen krijg je ook weer zin om nieuwe foto’s te maken!

 

1. Ga de chaos te lijf met de juiste wapens

Tijdgebrek kán een goede reden zijn voor een onoverzichtelijke massa beeldbestanden. Maar het kan ook gewoon betekenen dat je niet alles uit je software haalt. Of dat je niet de juiste programma’s gebruikt. Voor alle duidelijkheid: dé ideale tool bestaat niet, aan elk programma kleven voor- en nadelen. Wel heb je keuze genoeg, van het “gratis” XnView tot Adobe Lightroom Classic, Capture One of ON1 Photo RAW, waarvoor je wél moet betalen. Soms zijn ze heel basic, soms verbluffend uitgebreid. Maar het staat vast dat je ze in elk geval nodig hebt om je werk nu en zeker in de toekomst optimaal te beheren.

 

2. Een strategie, daar komt het op aan

Maar welke strategie? Er zijn grosso modo twee kampen: het oude en het nieuwe.

  • De “oude” aanpak gelooft in de boomstructuur, met mappen als in elkaar passende matroeskja-poppetjes, vaak eerst per thema (famile, reizen enz) en daarbinnen per jaar, maand enz. Of omgekeerd. In elk geval pas je dit eerst toe op de software waarmee je beelden importeert en retoucheert en vervolgens rechtstreeks op je pc, Mac of NAS.
  • De “nieuwe” aanpak is die van het allesomvattende systeem. Populaire programma’s zoals Lightroom Classic maken bestandsbeheer van begin tot eind mogelijk. Je hebt niets anders meer nodig dan zo’n “alles-in-één” tool, om je foto’s te selecteren, te organiseren in een “fototheek” en eventueel te publiceren. Deze aanpak werd mogelijk door de catalogusfunctie (met trefwoorden) die debutanten vaak afschrikt, maar op lange termijn heel lonend blijkt … als je maar systematisch volhoudt.

Wat je ook kiest, stop voldoende energie in een grondige kennis van je software (het web puilt uit van de tutorials). Dit leerproces vraagt tijd, maar die haal je er achteraf dubbel en dik weer uit.

 

3. Verdeel en heers

Of je tot het oude of het nieuwe kamp behoort, doet er niet toe, je aanpak moet altijd weloverwogen en systematisch zijn. Heerst er vooral chaos in je verzameling? Deel de onoverzichtelijke massa dan eerst ruwweg in grote gehelen in, bijvoorbeeld per datum of per toestel. Vervolgens deel je die weer op in kleinere stapels. Neem niet te veel hooi op je vork. Bepaal enkele doelstellingen en ga geleidelijk te werk: per stapel, reeks of map. Anders geraak je misschien ontmoedigd.

 

4. Alleen het neusje van de zalm

Kiezen is verliezen. En sorteren is elimineren. Dat is je opdracht in een notendop. Zelfs de beste fotografen maken minder geslaagde of ronduit mislukte opnamen: bewegingsonscherpte, foute belichting, storende elementen in beeld, onoordeelkundige kadrering, een saai onderwerp of een oninteressante compositie. Quasi identieke opnamen in twee-, drie-, vier-, meervoud? Hou alleen de beste over. Wees vrij onverbiddelijk voor jezelf, bedenk welke foto’s je later met plezier zult willen terugzien of opnieuw gebruiken. Een “beknopte” fototheek laat beter zien wat je als fotograaf in je mars hebt!

 

5. Selecteren is een kunst

Ga aan de slag met je software en overloop een eerste keer (snel) een bepaalde reeks. Een mislukte foto? Die belandt meteen in de prullenbak (of ondergaat een behandeling met de “X”-shortcut van Lightroom). Bekijk de reeks dan opnieuw en markeer de opnamen met functies van het type “notities”, “kleuren” of “sterren”. Je houdt dan nog twee categorieën over:

  • neutraal: later opnieuw te beoordelen;
  • geslaagd (of potentieel meesterwerk!).

 

6. Hou vol!

Vervolgens retoucheer je alleen de potentiële meesterwerken. En de andere? Ofwel berg je ze op (maar laat die stapel niet eindeloos opnieuw aangroeien!), ofwel trakteer je ze op een nieuwe eliminatieronde. Zodra je retoucheerwerk klaar is, hoef je alleen nog maar je bibliotheek te organiseren volgens de eerder gekozen strategie. Vergeet niet om je foto’s logische namen en nummers te geven en te voorzien van correcte metagegevens en relevante trefwoorden. Dat laatste is essentieel!

 

En niet minder cruciaal: denk ook aan je back-ups!